Коста Рикагийн эрэг орчмоос улбар шар өнгийн аварга загас илрүүлжээ

2025 оны 8 сарын 27 | Сан-Хосе
Коста Рикагийн эргийн ойролцоо далай судлаачид урьд өмнө нь хэзээ ч бүртгэгдэж байгаагүй улбар шар өнгийн аварга загасыг илрүүлсэн тухайгаа мэдээллээ. Судалгааны багийн хэлснээр, уг загас нь өнгөний өөрчлөлтөд хүргэдэг “ксантизм” (xanthism) гэх ховор тохиолддог генетикийн эмгэгтэй байсан нь тогтоогдсон байна.
Ховор тохиолдол
Эрдэмтдийн багийн мэдээлснээр, илэрсэн загас нь Aphoticus makaira төрөлд хамаарах аварга загас бөгөөд урт нь 3.8 метр, жин нь 270 кг орчим байжээ. Энэхүү улбар шар өнгө нь байгаль дээр бараг бүртгэгдэж байгаагүй үзэгдэл бөгөөд олон улсын далай судлалын түүхэнд ийм хэмжээний амьтан дээр ксантизмын шинж тэмдэг илэрсэн нь анхны тохиолдол юм.
Ксантизм гэж юу вэ?
Ксантизм нь амьтны арьс, хайрс, өд, эсвэл үстэй холбоотой пигментийн өөрчлөлт юм. Энэ эмгэгийн улмаас меланин буурч, шар болон улбар шар өнгийн пигмент давамгайлдаг.
Шалтгаан: Генетикийн өөрчлөлт, пигментийн солилцооны алдагдал
Илрэх байдал: Амьтдын арьс, хайрс, өд зэрэгт ердийн бус шаргал, улбар шар өнгө давамгайлах
Тархалт: Маш ховор; ихэвчлэн жижиг загас, хавч, мөлхөгчид дээр ажиглагддаг
Гэвч ийм хэмжээний далайн махчин амьтан дээр илэрсэн тохиолдол урьд өмнө бүртгэгдэж байгаагүй нь эрдэмтдийн анхаарлыг ихээхэн татаж байна.
Эрдэмтдийн тайлбар
Судалгааны багийн ахлагч, далайн биологич Диего Моралес хэлэхдээ:
“Энэ бол бидний хувьд асар том нээлт. Бид өмнө нь ийм хэмжээний аварга загас ийм өнгөтэй байхыг хэзээ ч харж байгаагүй. Ксантизмын тохиолдол жижиг загасанд ажиглагддаг ч аварга махчин амьтанд илэрсэн нь тун ховор тохиолдол юм” гэжээ.
Одоогоор шинжлэх ухаанчид уг загасны арьсны дээжийг авч, пигментийн шинжилгээ хийж байгаа бөгөөд дараагийн саруудад генетикийн бүрэн судалгааны үр дүнг танилцуулах юм байна.
Байгаль хамгааллын ач холбогдол
Эрдэмтдийн үзэж буйгаар, далайн амьтдын пигментийн өөрчлөлт нь экосистемийн тэнцвэр, уур амьсгалын өөрчлөлт, тэжээлийн сүлжээ зэрэгтэй холбоотой байж болзошгүй. Энэхүү нээлт нь далайн биологийн олон янз байдал болон генетикийн хувьслын судалгаанд чухал мэдээлэл өгөх юм.
Энэ бол ийм хэмжээний амьтан дээр ксантизм анх удаа бүртгэгдсэн тохиолдол юм
Генетикийн судалгаа үргэлжилж байгаа бөгөөд үр дүнг энэ оны эцэс гэхэд танилцуулах төлөвтэй
Эх сурвалжууд:
National Geographic – “Rare orange shark discovered off Costa Rica”
Science Alert – “Scientists find first-ever xanthic giant shark”
Marine Biology Journal – Далайн биологийн судалгааны 2025 оны 8-р сарын дугаар